Қирғизистон Энергетика вазирлиги 2030 йилгача электр энергияси тарифларини ошириш режасини маълум қилди

Жорий йил 1 майидан бошлаб Қирғизистондаги уй хўжаликлари учун электр энергияси тарифлари 27 тийин (0,0031 доллар) га ошиб, киловатт-соат учун 1,64 сом (0,019 доллар) ни ташкил этади. Бундан ташқари, расмийлар 2030 йилгача электр энергияси нархларининг йиллик ошишини маълум қилишди. Тегишли маълумотларни республика Энергетика вазири Таалайбек Ибраев Жогорку Кенеш (парламент) сессиясидаги нутқида тилга олди, деб хабар беради 24.kg нашри.

Фуқаролар ҳозирда киловатт-соат учун 1,37 сом (0,016 доллар) тўлаётгани аниқланди. Энергетика вазирлиги раҳбари бу ўсиш йиллик ва режали эканини таъкидлади.

Тарифлар ҳар йили май ойида қуйидаги жадвалга мувофиқ ўзгаради:

👉 2026 — +27 сом (0,0031 доллар);

👉 2027 — +33 сом ($0.0038);

👉 2028 — +39 сом ($0.0045);

👉 2029 — +47 сом ($0.0054);

👉 2030 — +57 сом ($0.0065).

Шундай қилиб, 2030 йилга келиб, умумий ўсиш киловатт-соат учун 2 сомдан ($0.023) кўпроқни ташкил қилади. Энергетика вазирлиги тарифнинг шу санага келиб мамлакатда ишлаб чиқарилаётган электр энергияси таннархига етишини кутмоқда.

Ибраев шунингдек, қонун чиқарувчиларга республикада ресурслар етишмаслиги кузатилаётганини ва Қирғизистонни электр энергиясини импорт қилишга мажбур қилаётганини айтди.

Вазирлик маълумотларига кўра, мамлакат ўтган йили атиги 15,4 миллиард киловатт-соат ишлаб чиқарган. Шундан тахминан 13 миллиард кВт/соат гидроэлектр станцияларидан, 2 миллиарди Бишкекнинг иссиқлик ва электр станцияларидан ва тахминан 450 миллиони кичик ГЭСлардан олинган.

Бироқ, талаб 19,3 миллиард кВт/соатни ташкил этган. Ресурслар тақчиллигини қоплаш учун давлат чет элдан 3,8 миллиард кВт/соатдан ортиқ энергия сотиб олишга мажбур бўлган. Хусусан, электр энергияси Қозоғистон, Ўзбекистон, Туркманистон ва Россиядан импорт қилинган.

Вазирнинг қўшимча қилишича, 2025 йилда тармоққа тахминан 26 500 та янги абонент уланган, бу 1,9 мегаватт электр энергиясига тенг.

Қирғизистонда энергия тарифлари мунтазам равишда ошиб бормоқда. 2023 йилда республика президенти Садир Жапаров буни амалга оширмаслик мамлакат энергетика секторини йўқотиш хавфини туғдиришини тушунтирган эди.

«Чунки бизда ишлаб чиқарилган электр энергияси таннархи бўлмиш 21 тийинга энергетикларнинг эскирган трансформаторлар, симлар ва устунларни алмаштириш харажатлари қўшилади, натижада ҳар кВт/соат учун 2,38 сом сарфланади», — деб тушунтирганди ўшанда давлат раҳбари.

Ўтган йил ноябрь ойида Жапаров бу долзарб масалани яна бир бор кўтарган эди. Унинг тушунтиришича, 2020 йилгача энергетика секторининг қарзи 137 миллиард сом (1,6 миллиард доллар) ни ташкил этган. Тизим қулаш арафасида бўлган, шунинг учун қимматбаҳо ресурсларни импорт қилишга ва уларни аҳолига арзонроқ нархда сотишга тўғри келган.

Аммо бугунги кунда ислоҳотлар ва коррупцияга барҳам бериш туфайли қарз 25 миллиард сомга (286 миллион доллар) камайган. Бундан ташқари, республика раҳбари мамлакат 2026 йили қарзсиз бўлишини ва энергетика тизими 2027 йили илк бор фойда кўра бошлашига умид билдирди.