Ўзбекистон ҳукумати кенг кўламли «Беш миллион сунъий интеллект етакчилари» дастурини маъқуллади. Унинг мақсади рақамли иқтисодиёт учун оммавий тренингларни ўтказиш ва аълочи ўқитувчилар ва талабаларни мукофотлаш тизимини жорий этишдан иборат.
Лойиҳа илгари амалга оширилган «Бир миллион дастурчи» дастурининг давоми бўлади. «Ўзбекистон 2030» стратегияси доирасида ҳукумат 2026 йилга келиб 500 000 кишини сунъий интеллект (СИ) бўйича ўқитишни ва 2035 йилга келиб беш миллионга етган мутахассисларни тайёрлашни режалаштирмоқда. 2026 йил май ойига қадар етакчи халқаро таълим платформаларидаги курсларни ўзбек тилига таржима қилиш режалаштирилган.
Ёшлар ва ўқитувчилар иштирокини рағбатлантириш учун ҳар йили миллий танлов жорий этилади.
Талабалари аъло натижаларни кўрсатган юз нафар ўқитувчига 1000 долларга тенг бир марталик тўловлар берилади ва энг яхши ўнталикка чет элга саёҳат уюштирилади. Талабалар орасидан беш юз ғолиб танлаб олинади ва уларга ноутбуклар топширилади, яна 500 нафари планшетлар, ақлли соатлар ва бошқа қимматбаҳо совғалар билан тақдирланади. Учта университет пул мукофотларини, мамлакатдаги энг яхши иккита мактаб эса «президент совғаси» — электромобилларни қўлга критади.
Дастур Рақамли технологиялар вазири Шерзод Шерматов бошчилигидаги махсус комиссия томонидан назорат қилинади. Унинг вазифаларига ҳар бир ҳудуд учун мақсадли кўрсаткичларни тасдиқлаш ва маблағлар сарфланишини назорат қилиш киради. Лойиҳани молиялаштириш, жумладан, мукофотларни сотиб олиш ва ўқитишни ташкил етиш Рақамли технологияларни ривожлантириш жамғармаси ва Тикланиш ва тараққиёт жамғармаси томонидан таъминланади.
Қарорда шунингдек, «Муҳаммад ал-Хоразмий ворислари» лойиҳасини кенгайтириш кўзда тутилган. Хоразм вилоятининг муваффақиятли тажрибаси Қорақалпоғистон Республикаси ва барча вилоят марказларига кенгайтирилади. Ушбу дастур саккизинчи синф ўқувчилари учун IT фанлари ва хорижий тиллар бўйича бепул ўқитиш билан ихтисослашган гуруҳларни яратади. Иштирок этган устозлар талабалар сони ва фан соҳасига қараб иш ҳақи бонусларини оладилар.
Бундан ташқари, ҳукумат халқаро IT сертификатлари учун тўловларини компенсация қилиш қоидаларини ўзгартирди. Профессионал даражадаги сертификат олган ёш мутахассислар энди сарфларнинг 100% қопланишини кутиши мумкин, аммо фақат улар инглиз тилини В2 ёки ундан юқори даражада билишларини исботлаган тақдирдагина. Бошланғич ва ўрта даражадаги сертификатлар учун компенсация мос равишда 30% ва 40% ни ташкил қилади. Расмийлар, шунингдек, абитуриентларни ўқитиш бўйича ўқув марказлари учун тўловларни олиш учун лицензияга эга бўлиш талабини жорий қилишди.
ℹ️ «Беш миллион сунъий интеллект етакчилари» лойиҳасининг ишга туширилиши 2025 йил ноябрь ойида эълон қилинди. Дастур учун Бирлашган Араб Амирликлари (БАА) мутахассислари жалб этилди. Лойиҳанинг ишга туширилганини эълон қилган Ўзбекистон президенти Шавкат Мирзиёев 2030 йилга келиб 4,75 миллион мактаб ўқувчиси ва талаба, 150 000 ўқитувчи ва 100 000 давлат хизматчисини ўқитиш режалаштираётганини таъкидлади. Сунъий интеллект мактаб, касб-ҳунар ва олий таълимга интеграция қилинади. Ҳукумат дастурни амалга ошириш учун 100 миллион доллар ажратади. 2026 йили Ўзбекистонда СИ экотизимини кенг жорий этишни осонлаштириш учун Американинг Nvidia компанияси билан ҳамкорликда улкан суперкомпьютер кластери ишга туширилади. Ушбу чоралар 2030 йилга келиб IT-хизматлари экспортини 5 миллиард долларга етказиш ва минглаб юқори даромадли иш ўринларини яратишга замин яратади.
